Agent a broker ubezpieczeniowy – kto kogo reprezentuje
Agent i broker to dwaj pośrednicy ubezpieczeniowi, ale stoją po różnych stronach umowy. Agent działa w imieniu lub na rzecz zakładu ubezpieczeń, broker – w imieniu lub na rzecz klienta, i to wpływa na zakres porównania, odpowiedzialność i obsługę szkody.
Opracowanie: redakcja Asevra · Aktualizacja:
Krótka odpowiedź
Agent ubezpieczeniowy wykonuje czynności w imieniu lub na rzecz zakładu ubezpieczeń, z którym ma umowę agencyjną. Broker ubezpieczeniowy działa w imieniu lub na rzecz klienta, na podstawie jego pisemnego pełnomocnictwa i zezwolenia KNF (art. 4 ust. 3–4 i art. 27 ustawy o dystrybucji ubezpieczeń). Obaj są wpisani do rejestru pośredników ubezpieczeniowych prowadzonego przez KNF.
Kim jest agent, a kim broker
Ustawa z 15 grudnia 2017 r. o dystrybucji ubezpieczeń (UDU) nazywa obu pośrednikami ubezpieczeniowymi – przedsiębiorcami, którzy za wynagrodzeniem wykonują dystrybucję ubezpieczeń (art. 3 ust. 1 pkt 15). Dystrybucja to doradzanie, proponowanie i inne czynności przygotowawcze do zawarcia umowy, zawieranie umów oraz pomoc w ich wykonywaniu, także przy szkodach (art. 4 ust. 1). Razem z zakładami ubezpieczeń pośrednicy tworzą krąg dystrybutorów ubezpieczeń (art. 3 ust. 1 pkt 8).
Różnica dotyczy tego, kogo pośrednik reprezentuje:
| kryterium | agent ubezpieczeniowy | broker ubezpieczeniowy |
|---|---|---|
| w czyim imieniu działa | zakładu ubezpieczeń (art. 4 ust. 3) | klienta (art. 4 ust. 4) |
| podstawa działania | umowa agencyjna i pełnomocnictwo zakładu (art. 21) | zezwolenie KNF i pisemne pełnomocnictwo klienta (art. 3 ust. 1 pkt 5, art. 27) |
| kto odpowiada za błędy | zakład ubezpieczeń; multiagent także sam (art. 20) | broker – z obowiązkowym OC (art. 28) |
| czyje produkty przedstawia | zakładu lub zakładów, z którymi ma umowy | produkty dostępne na rynku, z którymi zapoznał się w ramach analizy (art. 32 ust. 1 pkt 4) |
| rejestr | rejestr agentów | rejestr brokerów |
Oba rejestry tworzą jeden rejestr pośredników ubezpieczeniowych prowadzony przez KNF. Wpis konkretnej osoby lub spółki można sprawdzić w rejestrze KNF.
Agent wyłączny i multiagent
Agent może współpracować z jednym zakładem ubezpieczeń albo z kilkoma. Ustawa nie używa pojęcia „multiagent”, ale wyróżnia agenta, który działa na rzecz więcej niż jednego zakładu w zakresie tego samego działu ubezpieczeń (np. kilku zakładów oferujących ubezpieczenia majątkowe).
- Agent jednego zakładu przedstawia produkty tego zakładu. Za szkody wyrządzone przy czynnościach agencyjnych odpowiada zakład, na rzecz którego agent działa (art. 20 ust. 1).
- Agent kilku zakładów może porównać produkty swoich zakładów, ale tylko ich. Jeśli działa na rzecz więcej niż jednego zakładu w zakresie tego samego działu ubezpieczeń, za szkody wyrządzone klientowi odpowiada również sam i musi mieć obowiązkowe ubezpieczenie OC (art. 20 ust. 2–3).
Przed zawarciem umowy agent informuje klienta m.in., czy działa na rzecz jednego, czy wielu zakładów i których, podaje numer wpisu do rejestru agentów i sposób jego sprawdzenia oraz charakter swojego wynagrodzenia (art. 22 ust. 1). Przy pierwszej czynności udostępnia dokument pełnomocnictwa od zakładu, a na żądanie – za każdym razem (art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 5). Pełnomocnictwo określa m.in. działy i grupy ubezpieczeń oraz maksymalną sumę, na jaką agent może zawrzeć jedną umowę (art. 21 ust. 2).
Szukasz ubezpieczenia dla firmy?
Wskaż rodzaj ubezpieczenia i podaj dane kontaktowe. Formularz wypełnisz w kilka minut.
Broker – pełnomocnik klienta
Broker musi mieć zezwolenie KNF na wykonywanie działalności brokerskiej i wpis do rejestru brokerów (art. 3 ust. 1 pkt 5). Klient udziela mu pełnomocnictwa na piśmie, a broker udostępnia je zakładowi ubezpieczeń przy pierwszej czynności (art. 27 ust. 2). Od treści tego dokumentu zależy zakres umocowania brokera, a firma może go ograniczyć – więcej o pełnomocnictwie brokerskim.
Żeby broker nie był związany z ubezpieczycielami, ustawa zakazuje mu m.in. wykonywania czynności agencyjnych, pozostawania w stałym stosunku umownym z zakładem ubezpieczeń lub agentem, zasiadania w ich organach i posiadania ich udziałów – z wyjątkiem akcji notowanych na rynku regulowanym (art. 30 ust. 1). Dopuszczalne są m.in. umowy z zakładem o sposobie wzajemnego rozliczania się (art. 30 ust. 2). Analogiczny zakaz działa w drugą stronę: agent i osoby z nim związane nie mogą wykonywać czynności brokerskich ani mieć udziałów brokera (art. 25).
Broker podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu OC za szkody wyrządzone klientowi, osobie uprawnionej z umowy i zakładowi ubezpieczeń – także przez osoby, przy pomocy których działa (art. 28 ust. 1). Minimalną sumę gwarancyjną określa rozporządzenie ministra właściwego do spraw instytucji finansowych.
Co ta różnica zmienia dla firmy
W praktyce firmy korzystają z obu kanałów, a wybór zależy od skali i złożoności ubezpieczeń. Kilka różnic, które warto znać przed rozmową:
- Zakres porównania. Agent przedstawia produkty swoich zakładów. Broker opiera poradę na analizie produktów dostępnych na rynku. Żaden z nich nie musi przedstawić wszystkich ubezpieczycieli – warto zapytać, z którymi zakładami pośrednik pracuje i dlaczego.
- Reprezentowanie przy szkodzie. Broker z pełnomocnictwem może prowadzić korespondencję z ubezpieczycielem w imieniu firmy. Agent pomaga, ale formalnie działa po stronie zakładu.
- Odpowiedzialność za błąd. Gdy pośrednik źle opisze ryzyko we wniosku albo nie przekaże ważnej informacji, liczy się, kto i z jakiej polisy odpowiada – zakład za agenta, a broker i multiagent także sami.
- Wynagrodzenie. Obaj informują o jego charakterze: honorarium od klienta, prowizja w składce, inne wynagrodzenie albo połączenie tych form (art. 22 ust. 1 pkt 5, art. 32 ust. 1 pkt 6). Na wynagrodzenie pośrednika ubezpieczeniowego może się więc składać kilka źródeł naraz.
Czym jest Asevra, a czym nie jest
Asevra nie jest ani agentem, ani brokerem i nie prowadzi dystrybucji ubezpieczeń – nie doradza w wyborze polisy, nie przygotowuje ofert i nie zawiera umów. Asevra przekazuje zapytanie. Analizę potrzeb, doradztwo, propozycję ubezpieczenia i zawarcie umowy prowadzi partner. Z czego się utrzymujemy, opisujemy na stronie jak zarabiamy.
Czytaj dalej
Zobacz też
ArtykułWynagrodzenie pośrednika
Jak zarabia broker ubezpieczeniowy i agent?
ArtykułRejestr pośredników KNF
Jak sprawdzić agenta lub brokera w rejestrze KNF?
ArtykułAnaliza potrzeb
Na czym polega analiza wymagań i potrzeb klienta ubezpieczenia?
ArtykułPełnomocnictwo brokerskie
Co obejmuje pełnomocnictwo brokerskie i jak je ograniczyć?
Pytania
Najczęstsze pytania
Czy pośrednik może być jednocześnie agentem i brokerem?
Nie. Broker nie może wykonywać czynności agencyjnych ani pozostawać w stałym stosunku umownym z zakładem ubezpieczeń lub agentem (art. 30 ust. 1 ustawy o dystrybucji ubezpieczeń), a agent nie może wykonywać czynności brokerskich (art. 25). Rejestr KNF pokazuje, w jakim charakterze dany podmiot jest wpisany.
Gdzie spółka składa reklamację na pośrednika?
Brokerowi i agentowi kilku zakładów spółka składa reklamację bezpośrednio. Na reklamację osoby prawnej lub spółki niemającej osobowości prawnej, w sprawach niezwiązanych z udzielaną ochroną, odpowiadają w ciągu 30 dni (art. 16 ust. 2 ustawy). W sporach co do samej ochrony składa się reklamację do ubezpieczyciela.
Czy przez brokera umowa jest zawierana z brokerem?
Nie. Umowę ubezpieczenia firma zawiera zawsze z zakładem ubezpieczeń. Broker przygotowuje ją i może podpisać w imieniu firmy, jeśli pozwala na to pełnomocnictwo, ale stroną umowy nie jest.